ในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา (พ.ศ. 2557-2567) มูลค่าเศรษฐกิจต่อหัว (GPP per capita) จะเห็นได้ว่าบางจังหวัดสามารถเร่งตัวได้อย่างโดดเด่น ขณะที่บางจังหวัดกลับถอยอันดับ แม้ขนาดเศรษฐกิจรวมจะยังใหญ่ก็ตาม
มูลค่าเศรษฐกิจไม่ได้เท่ากับศักยภาพต่อคนเสมอไป โดยจังหวัดที่มีมูลค่าเศรษฐกิจสูงที่สุดอย่าง “นครราชสีมา” และ “ขอนแก่น” เป็นเพียง 2 จังหวัดในอีสานที่อันดับมูลค่าเศรษฐกิจและมูลค่าเศรษฐกิจต่อหัวสอดคล้องกัน แม้จะมีประชากรจำนวนมาก แต่ยังสามารถสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจต่อคนได้สูง เนื่องจากมีโครงสร้างเศรษฐกิจที่เน้น ภาคอุตสาหกรรม โลจิสติกส์ และบริการสมัยใหม่ ซึ่งสร้าง มูลค่าเพิ่มได้สูงกว่าภาคเกษตร
จากข้อมูลจะเห็นความโดดเด่นของ “บึงกาฬ” ที่ขยับจากอันดับ 16 ขึ้นมาเป็นอันดับ 7 ภายในเวลาเพียง 10 ปี บึงกาฬถือเป็นจังหวัดที่มีเศรษฐกิจชายแดนและมีการค้าเชื่อมโยงลุ่มน้ำโขง ที่ช่วยเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจต่อหัวอย่างรวดเร็ว อีกทั้งยังมีโครงสร้างการผลิตที่เน้นพืชเศรษฐกิจมูลค่าสูง ซึ่งบึงกาฬถือเป็นหนึ่งในฐานการผลิตสำคัญของภาคอีสาน และอีกข้อได้เปรียบคือด้านจำนวนประชากซึ่งมีขนาดเล็กกว่าจังหวัดใหญ่ ทำให้เมื่อมูลค่าเศรษฐกิจ เพิ่มขึ้นก็สามารถดันมูลค่าเศรษฐกิจต่อหัวให้พุ่งสูงได้เร็วกว่าจังหวัดขนาดใหญ่นั่นเอง
ขณะเดียวกัน กลุ่มจังหวัดอย่าง “เลย” “หนองคาย” และ “นครพนม” แม้จะมีขนาดเศรษฐกิจไม่ใหญ่มาก แต่กลับมีมูลค่าเศรษฐกิจต่อหัวสูงติดอันดับต้นๆ ของอีสาน ปัจจัยสำคัญคือการเป็นจังหวัดชายแดนที่มีการค้าข้ามประเทศและเขตเศรษฐกิจพิเศษ ซึ่งช่วยดึงดูดการลงทุนและเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจ โดยการค้าชายแดนของไทยมีสัดส่วนสูงถึงราว 10% ของการค้าระหว่างประเทศทั้งหมด ส่งผลให้จังหวัดเหล่านี้สามารถสร้างมูลค่าต่อคนสูงได้ แม้จะมีจำนวนประชากรน้อย
ในทางตรงกันข้าม “อุบลราชธานี” กลับเป็นจังหวัดที่ขนาดเศรษฐกิจใหญ่ แต่มูลค่าเศรษฐกิจต่อหัวลดลง ถึงแม้จะเป็นหนึ่งในจังหวัดที่มีมูลค่าเศรษฐกิจรวมสูงติดอันดับต้นๆของอีสาน แต่มูลค่าเศรษฐกิจต่อหัวกลับร่วงลงมาอยู่ลำดับที่ 16 อุบลราชธานีมีจำนวนประชากรขนาดใหญ่ ซึ่งทำให้มูลค่าทางเศรษฐกิจถูกหารเฉลี่ยออกไปมาก อีกทั้งโครงสร้างเศรษฐกิจที่พึ่งพาภาคเกษตรและบริการพื้นฐาน ซึ่งสร้างมูลค่าเพิ่มต่อหน่วยต่ำเมื่อเทียบกับอุตสาหกรรมหรือโลจิสติกส์ขั้นสูง และมีการเติบโตแบบกระจุกตัว แม้จะมีการเติบโต แต่พื้นที่ชนบทจำนวนมากยังไม่สามารถยกระดับผลิตภาพได้ ส่งผลให้ค่าเฉลี่ยต่อหัวทั้งจังหวัดถูกฉุดลง
อ้างอิงจาก:
– สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ
ติดตาม ISAN Insight & Outlook ทุกช่องทางได้ที่
https://linktr.ee/isan.insight
#GPPperCapita #มูลค่าเศรษฐกิจต่อหัว #การลงทุน #มูลค่าเศรษฐกิจ #GPP #GPPperCap