🔎พาเปิดเบิ่ง ในปี 69 งบ “อบจ.อีสาน” กว่า 13,752 ล้าน กระจายอยู่ไหนบ้าง⁉️

งบประมาณขององค์การบริหารส่วนจังหวัด หรือ อบจ. คือหนึ่งในกลไกสำคัญที่สุดของการพัฒนาเศรษฐกิจท้องถิ่น เพราะนี่คือเงินก้อนใหญ่ที่ถูกใช้ขับเคลื่อนจังหวัดในระดับฐานราก ตั้งแต่ถนน ระบบน้ำ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ การศึกษา การท่องเที่ยว กีฬา ไปจนถึงการสนับสนุนเศรษฐกิจชุมชนและการลงทุนในพื้นที่ต่างๆ พูดง่ายๆ คือ งบ อบจ. เปรียบเหมือนทุนหมุนเวียนของจังหวัดที่ช่วยทำให้เศรษฐกิจในท้องถิ่นเดินต่อได้ ยิ่งจังหวัดไหนมีงบมาก ก็ยิ่งมีศักยภาพในการสร้างโครงสร้างพื้นฐาน ผลที่ตามมาคือสามารถดึงดูดนักลงทุน กระตุ้นการจ้างงาน และต่อยอดการท่องเที่ยวได้มากขึ้นตามไปด้วย

ในปี 2569 อบจ.ในอีสานได้รับการจัดสรรงบประมาณกว่า 13,752 ล้านบาท โดยจังหวัดที่ได้งบสูงสุดอย่าง นครราชสีมา ได้รับงบ อบจ.กว่า 2,572 ล้านบาท ซึ่งไม่ใช่เรื่องน่าแปลก เพราะโคราชถือเป็นเมืองศูนย์กลางเศรษฐกิจอีสานทั้งในด้านประชากร ขนาดเศรษฐกิจ การคมนาคม และพื้นที่จังหวัดที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศ โคราชมีทั้งนิคมอุตสาหกรรม โลจิสติกส์ ห้างค้าปลีกขนาดใหญ่ มหาวิทยาลัย และกำลังจะกลายเป็นจุดเชื่อมสำคัญของรถไฟความเร็วสูง งบประมาณจำนวนมากจึงจำเป็นต่อการรองรับการขยายตัวของเมือง

ขณะที่ ขอนแก่น ซึ่งได้งบ อบจ.กว่า 1,629 ล้านบาท ก็เป็นอีกจังหวัดที่เติบโตแบบก้าวกระโดดในฐานะ Smart City ของอีสาน มีทั้งระบบรางเบา ธุรกิจด้านสุขภาพ ศูนย์ประชุม และเศรษฐกิจภาคการบริการที่กำลังโตต่อเนื่อง

และ ศรีสะเกษ ที่ได้งบ อบจ. สูงถึง 1,481 ล้านบาท ซึ่งก็มีหลายเหตุผลซ้อนกัน ไม่ใช่แค่เรื่องขนาดจังหวัดอย่างเดียว แต่เกี่ยวข้องทั้งจำนวนประชากร ภาระการดูแลพื้นที่ และระบบการศึกษาของจังหวัดด้วย

ศรีสะเกษเป็นจังหวัดที่มีประชากรมากมาก และมีพื้นที่การปกครองขนาดใหญ่ถึง 22 อำเภอ ทำให้ อบจ. ต้องรับภาระดูแลทั้งถนนท้องถิ่น ระบบน้ำ สาธารณสุข กีฬา การท่องเที่ยว และโครงสร้างพื้นฐานในพื้นที่ชนบทจำนวนมหาศาล ยิ่งคนเยอะ พื้นที่กว้าง งบที่ใช้บริหารก็ยิ่งสูงตามไปด้วย

อีกจุดสำคัญมากคือ อบจ.ศรีสะเกษ ถือว่าเป็นหนึ่งใน อบจ. ที่มีโรงเรียนในสังกัดเยอะที่สุดเป็นอันดับ 2 ของประเทศ โดยมีมากถึง 39 แห่ง มีทั้งครู บุคลากร และนักเรียนจำนวนมาก งบส่วนนี้จึงกินสัดส่วนสูงมาก ทั้งค่าอาคารเรียน อุปกรณ์การศึกษา และการพัฒนาโรงเรียนต่างๆ โดยเฉพาะศรีสะเกษที่มีโรงเรียนกระจายอยู่ตามชนบทเยอะ ต้นทุนในการดูแลจึงสูงกว่าหลายจังหวัด

นอกจากนี้ ศรีสะเกษยังเป็นจังหวัดเกษตรกรรมขนาดใหญ่ และเป็นจังหวัดชายแดนติดกัมพูชา ทำให้รัฐต้องลงทุนด้านถนน การเชื่อมอำเภอชายแดน และเศรษฐกิจชุมชนต่อเนื่อง เพราะจังหวัดนี้มีทั้งบทบาทด้านการค้าชายแดน การเกษตร และการท่องเที่ยวทางวัฒนธรรมในอนาคตนั่นเอง

สิ่งที่น่าสนใจกว่านั้นคือ หลายจังหวัดในอีสานตอนบนและอีสานกลางเริ่มได้งบเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง อย่างเช่น ร้อยเอ็ด สกลนคร กาฬสินธุ์ หรืออุบลราชธานี เพราะพื้นที่เหล่านี้กำลังอยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่านทางเศรษฐกิจ จากเมืองเกษตรแบบดั้งเดิมไปสู่เศรษฐกิจภาคการบริการ การแพทย์ การศึกษา และการค้าชายแดนมากขึ้น ยิ่งจังหวัดที่เชื่อมต่อประเทศเพื่อนบ้าน อย่างเช่น อุบลราชธานี มุกดาหาร หนองคาย หรือสกลนคร จะยิ่งมีความสำคัญในด้านการค้าระหว่างประเทศ โดยเฉพาะเมื่อเส้นทางโลจิสติกส์ของลุ่มน้ำโขงกำลังเติบโต การเพิ่มงบถือเป็นการเตรียมฐานเศรษฐกิจภูมิภาคสำหรับการแข่งขันในอนาคตนั่นเอง

ในขณะที่ จังหวัดที่ได้งบน้อย อย่างเช่น บึงกาฬ หนองคาย สุรินทร์ หรือบุรีรัมย์ ก็มีหลายปัจจัยประกอบกัน ไม่ว่าจะเป็นขนาดประชากร พื้นที่รับผิดชอบ รายได้ท้องถิ่น และโครงสร้างเศรษฐกิจของจังหวัด บางจังหวัดแม้จะมีชื่อเสียงด้านท่องเที่ยวหรือกีฬา แต่รายได้หลักของ อบจ. ยังไม่ได้เติบโตมากพอเมื่อเทียบกับจังหวัดใหญ่ อีกทั้งสูตรจัดสรรงบประมาณยังคำนึงถึงภาระงาน จำนวนประชากร และศักยภาพการจัดเก็บรายได้ในพื้นที่ด้วย ทำให้จังหวัดขนาดเล็กหรือจังหวัดใหม่อย่างบึงกาฬยังได้รับงบในระดับต่ำเมื่อเทียบกับหัวเมืองใหญ่

แต่งบประมาณที่มาก ก็ไม่ได้แปลว่าจะพัฒนาได้ดีเสมอไป เพราะความสำคัญอยู่ที่ประสิทธิภาพการบริการและจัดสรรเงิน หากใช้งบไปกับโครงการที่ไม่ตอบโจทย์เศรษฐกิจ ก็อาจกลายเป็นเพียงงบกระตุ้นระยะสั้นที่ไม่สร้างมูลค่าในระยะยาว ในทางตรงกันข้าม จังหวัดที่วางยุทธศาสตร์เก่ง แม้งบไม่สูงมาก ก็สามารถต่อยอดเศรษฐกิจได้มหาศาล เช่น การสร้างเมืองท่องเที่ยว การพัฒนาเกษตรมูลค่าสูง หรือการดึงเอกชนเข้ามาลงทุนร่วมกับท้องถิ่น เพราะสุดท้ายแล้วคุณภาพของการบริหารสำคัญไม่แพ้ขนาดของงบประมาณนั่นเอง

ตัวเลขกว่า 13,752 ล้านบาทนี้ เป็นเพียงงบของ อบจ.เท่านั้น ยังไม่รวมงบจากหน่วยงานอื่นอีกมหาศาล ไม่ว่าจะเป็นงบจังหวัด งบกระทรวง งบกรมต่างๆ งบเทศบาล อบต. งบโครงการพิเศษของรัฐ รวมถึงงบลงทุนจากภาคเอกชน หากนำทุกส่วนมารวมกัน จะเห็นได้ว่า ภาคอีสานกำลังมีเม็ดเงินพัฒนาไหลเข้าสู่ภูมิภาคในระดับมหาศาล

 

อ้างอิงจาก:

– สำนักงบประมาณ

#ISANInsightAndOutlook #อีสานอินไซต์ #งบประมาณ #งบประมาณจังหวัด #อบจ #องค์การบริหารส่วนจังหวัด